27/10/2015
Οι 2 πυλώνες για τη δημοσιονομική προσαρμογή

 

Λογαριασμό συνολικού ύψους 4,3 δισ. ευρώ από τη φορολογία και το Ασφαλιστικό θα κληθούν να πληρώσουν φυσικά πρόσωπα και επιχειρήσεις μέσα στο 2016 προκειμένου να επιτευχθεί ο στόχος του Μνημονίου για πρωτογενές πλεόνασμα 0,5% του ΑΕΠ, ενώ τρέχουν ήδη επιβαρύνσεις... 2,03 δισ. για τη φετινή χρόνια.

Το δίλημμα.  Ειδικοί στο Ασφαλιστικό εκτιμούν πως για να επιτευχθεί ο στόχος της δημοσιονομικής προσαρμογής είτε θα πρέπει να γίνει οριζόντια μείωση στις συντάξεις 6,5% είτε οι αποδοχές άνω των 1.000

Το δίλημμα. Ειδικοί στο Ασφαλιστικό εκτιμούν πως για να επιτευχθεί ο στόχος της δημοσιονομικής προσαρμογής είτε θα πρέπει να γίνει οριζόντια μείωση στις συντάξεις 6,5% είτε οι αποδοχές άνω των 1.000 ευρώ να κοπούν κατά μέσο όρο κατά 13% με 14% (ποσοστό που θα είναι κλιμακωτό).

Στο φορολογικό πεδίο το βάρος της πρόσθετης δημοσιονομικής προσαρμογής από τα έσοδα πέφτει στους ελεύθερους επαγγελματίες, στις επιχειρήσεις, στους ιδιοκτήτες ακινήτων και στους αγρότες, καθώς αλλάζουν τα κλιμάκια, οι συντελεστές και οι προκαταβολές φόρου.

Ανακατανομή βαρών θα υπάρξει και για τους μισθωτούς και τους συνταξιούχους, αλλά το τοπίο παραμένει θολό, με την κυβέρνηση να σχεδιάζει ελαφρύνσεις στα εισοδήματα μέχρι 12.000 ευρώ, οριακές μεταβολές στα μεσαία και επιβαρύνσεις στα εισοδήματα πάνω από 25.000 ευρώ.

Το βέβαιο είναι ότι θα ενσωματωθεί στη φορολογική κλίμακα η ειδική εισφορά αλληλεγγύης, θα καταργηθούν φοροαπαλλαγές και θα υπάρξουν αλλαγές στα τεκμήρια διαβίωσης. Επίσης θα αντικατασταθεί ο ΕΝΦΙΑ από έναν νέο φόρο τύπου ΦΑΠ, με ταυτόχρονη αναπροσαρμογή των αντικειμενικών τιμών καθώς και στους φόρους μεταβίβασης, κληρονομιών και γονικών παροχών.

Ακίνητα  Σύμ­φωνα με τους σχεδιασμούς του υπουργείου Οικονομικών, με το νέο σύστημα φορολογίας στα εισοδήματα από ενοίκια θα υπάρξει ελάφρυνση όσων εισπράττουν χαμηλά ενοίκια της τάξης των 3.000 ευρώ

Ακίνητα

 

Σύμ­φωνα με τους σχεδιασμούς του υπουργείου Οικονομικών, με το νέο σύστημα φορολογίας στα εισοδήματα από ενοίκια θα υπάρξει ελάφρυνση όσων εισπράττουν χαμηλά ενοίκια της τάξης των 3.000 ευρώ τον χρόνο και επιβαρύνσεις για όσους έχουν εισοδήματα πάνω από 8.000-10.000 ευρώ.

Στο μέτωπο του Ασφαλιστικού προβλέπεται μείωση της συνταξιοδοτικής δαπάνης κατά 1,8 δισ., από τα οποία ένα μεγάλο μέρος έχει καλυφθεί από την αύξηση των κρατήσεων στις κύριες και επικουρικές και των ορίων ηλικίας και αναζητούνται περίπου 700 εκατ. ευρώ από τις περικοπές στις συντάξεις.

Σύμφωνα με τους σχεδιασμούς, «το μάρμαρο» θα κληθούν να πληρώσουν οι συνταξιούχοι των ΔΕΚΟ, των τραπεζών, του Δημοσίου αλλά και του ΙΚΑ που είχαν υψηλούς μισθούς, αλλά και όσοι έφυγαν με μεγάλα ποσοστά αναπλήρωσης στις κύριες και επικουρικές συντάξεις.

Αποδοχές, έτη ασφάλισης και εισφορές

Οι 2 πυλώνες για τη δημοσιονομική προσαρμογή

Οι τρεις παράμετροι για τα νέα ποσοστά αναπλήρωσης

Σημαντικές απώλειες έρχονται για χιλιάδες συνταξιούχους των λεγόμενων «ευγενών» Ταμείων (ΔΕΚΟ - τράπεζες), του Δημοσίου αλλά και του ΙΚΑ που άνοιξαν την πόρτα της εξόδου με υψηλούς μισθούς, γιατρούς, μηχανικούς, συνταξιούχους του πρώην ΤΕΒΕ, όπως επίσης και για όσους έφυγαν με μεγάλα ποσοστά αναπλήρωσης ή εισπράττουν πολλές συντάξεις.

Το σχέδιο που προωθεί το υπουργείο Εργασίας ως συνολικό «αντίβαρο» στις μνημονιακές υποχρεώσεις (εφαρμογή της ρήτρας μηδενικού ελλείμματος, κατάργηση του ΕΚΑΣ, ισοδύναμα για την απόφαση του ΣτΕ) φέρνει σαρωτικές αλλαγές στο συνταξιοδοτικό, με στόχο να εξοικονομηθούν τουλάχιστον 700 εκατομμύρια ευρώ από τη δαπάνη του 2016.

Στο «στόχαστρο» μπαίνουν παλιοί και νέοι ασφαλισμένοι αλλά και νυν συνταξιούχοι, καθώς το επικρατέστερο σχέδιο προβλέπει συγχώνευση κύριων και επικουρικών συντάξεων (ενδεχομένως και μερισμάτων) σε μια παροχή και επανυπολογισμό του αθροίσματος (εισόδημα) για 2,6 εκατομμύρια συνταξιούχους με ενιαίο τρόπο. Ολα, ωστόσο, είναι ανοιχτά και δεν αποκλείεται να επικρατήσει τελικά η άποψη της διατήρησης της αυτονομίας των επικουρικών συντάξεων (αν και η ενοποίηση θεωρείται πως παρακάμπτει τον μεγάλο σκόπελο της ρήτρας μηδενικού ελλείμματος), όπως επίσης και του ΟΓΑ, που δείχνει να μένει εκτός του νέου υπερταμείου (με σταδιακή αύξηση ως 130% στις εισφορές και σύνδεσή τους με το εισόδημα).

Μπρα ντε φερ

Το τελικό σχέδιο «κλειδώνει» στο σκληρό μπρα ντε φερ με τους δανειστές και αναμένεται να οριστικοποιηθεί από το Υπουργικό Συμβούλιο εντός της εβδομάδας. Πληροφορίες αναφέρουν ότι η ελληνική πλευρά διεκδικεί να σπάσει τη μεγάλη ασφαλιστική μεταρρύθμιση σε δύο δόσεις, ώστε τον Νοέμβριο να προωθήσει μόνο τη θέσπιση γενικών αρχών και η εξειδίκευση να έρθει ως τον Δεκέμβριο. Δεδομένο πρέπει να θεωρείται το «κούρεμα» των συντάξεων άνω των 1.000 ευρώ.

Σύμφωνα με τα όσα έχει πει ο ίδιος ο Γ. Κατρούγκαλος, ο νέος τρόπος υπολογισμού θα στηρίζεται σε κλιμακωτά ποσοστά αναπλήρωσης που θα σχετίζονται με τις συντάξιμες αποδοχές, τα έτη ασφάλισης και τις εισφορές που έχουν καταβληθεί. Τα ποσοστά αναπλήρωσης θα είναι υψηλότερα (π.χ. 75%) για τους χαμηλόμισθους και χαμηλότερα για τους υψηλόμισθους.

Θεωρείται βέβαιο πως ο ανακαθορισμός θα γίνει στο ονομαστικό ποσό της σύνταξης, πριν από τις μνημονιακές περικοπές, ώστε να παρακαμφθεί και η πρόσφατη απόφαση του ΣτΕ, η εφαρμογή της οποίας θα ήταν δημοσιονομική «βόμβα» στα θεμέλια του συστήματος.

Με νέες μειώσεις θα βρεθούν αντιμέτωποι παλαιοί ασφαλισμένοι που είχαν βγει στη σύνταξη με υψηλά ποσοστά αναπλήρωσης. Οπως επισημαίνουν ειδικοί της κοινωνικής ασφάλισης, σε Ταμεία ΔΕΚΟ και τραπεζών τα ποσοστά αναπλήρωσης κυμαίνονταν (πριν από τις περικοπές των μνημονίων) στο 80% για κύρια σύνταξη και με την επικουρική άγγιζαν ή ξεπερνούσαν το 100%.

Για παράδειγμα υπάρχουν ασφαλισμένοι που άνοιξαν την πόρτα της εξόδου με ποσοστό αναπλήρωσης 116% στο σύνολο. Αντίστοιχα στο Δημόσιο και το ΙΚΑ υπήρχαν ποσοστά αναπλήρωσης του συντάξιμου μισθού από 80% έως 100%. Ωστόσο, με μια σειρά περικοπών που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια σε συνταξιούχους άνω των 1.000 ευρώ, τα ποσοστά αυτά έχουν πέσει -σύμφωνα με ειδικούς- στο 55% έως 85%.

Με αυτήν τη λογική, από το «ψαλίδι» δεν θα γλιτώσουν και επικουρικές συντάξεις που εξασφάλιζαν υψηλά ποσοστά αναπλήρωσης. Για παράδειγμα, ανάλογα με τα έτη ασφάλισης, τα ποσοστά αναπλήρωσης στις επικουρικές του πρώην ΕΤΕΑΜ (ΙΚΑ) ήταν 26% - 60% του συντάξιμου μισθού, 20% στο ΤΕΑΔΥ (δημόσιοι υπάλληλοι), ως 40% στις τράπεζες, 23% στον ΟΤΕ, 35% στο ΤΕΑΠΟΚΑ, 30% στους δημοτικούς υπαλλήλους, 24-40% στο ΤΕΑΥΕΚ (εμποροϋπάλληλοι), 47% σε υπαλλήλους ναυτιλιακών πρακτορείων, 25% στην ΕΥΔΑΠ. Σημαντικές απώλειες θα έχουν και όσοι εισπράττουν πολλές συντάξεις, καθώς θα μειωθεί το ανώτατο πλαφόν για άθροισμα συντάξεων στα 2.500 ευρώ (αν και ειδικοί δεν αποκλείουν να πέσει στα 2.000).

Φουσκωμένοι οι λογαριασμοί για όλους

Ηλεκτροσόκ από ΦΠΑ και προκαταβολή φόρου

Φουσκωμένος θα είναι ο φορο-λογαριασμός που καλούνται να πληρώσουν το 2016 νοικοκυριά, επιχειρήσεις, ελεύθεροι επαγγελματίες, ιδιοκτήτες ακινήτων και αγρότες. Ειδικότερα με βάση τον νέο προϋπολογισμό τα φορολογικά βάρη κατανέμονται ως εξής:

?Νοικοκυριά: Μόνο από τις αλλαγές στους συντελεστές του ΦΠΑ και τη σταδιακή κατάργηση της έκπτωσης 30% του φόρου στα νησιά, ο προϋπολογισμός προβλέπει την είσπραξη πρόσθετων εσόδων 1,417 δισ. ευρώ. Παράλληλα το υπουργείο Οικονομικών θα θεσμοθετήσει αμέσως αλλαγές στις κλίμακες φορολογίας εισοδήματος και τους συντελεστές, με ενσωμάτωση της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης στη φορολογική κλίμακα και διατήρηση του αφορολόγητου ορίου μόνο με δαπάνες που γίνονται με πλαστικό χρήμα, κατάργηση φοροαπαλλαγών και αλλαγές στα τεκμήρια διαβίωσης.

Επιχειρήσεις: Επιβαρύνσεις έρχονται και για τις επιχειρήσεις. Ετσι μετά την αύξηση της προκαταβολής φόρου από 80% σε 100% για τις ανώνυμες εταιρίες και ΕΠΕ, και μάλιστα αναδρομικά από τη χρήση του 2014, τα κέρδη των επιχειρήσεων θα φορολογηθούν το επόμενο έτος με νέο υψηλότερο συντελεστή. Συγκεκριμένα ο συντελεστής φορολόγησης των νομικών προσώπων αυξάνεται από 26% σε 29% για τα κέρδη που προκύπτουν από την 1η Ιανουαρίου 2015 και μετά. Με την αύξηση του φορολογικού συντελεστή οι επιχειρήσεις θα πληρώσουν το 2016 περισσότερους φόρους κατά 361 εκατ. ευρώ. Επίσης σχεδιάζεται κατάργηση ορισμένων φοροαπαλλαγών.

Ελεύθεροι επαγγελματίες - Ατομικές επιχειρήσεις: Ισχυρό φορολογικό σοκ θα υποστούν το επόμενο έτος περίπου 700.000 ελεύθεροι επαγγελματίες, μικρομεσαίες επιχειρήσεις και εργαζόμενοι με «μπλοκάκια». Με την εκκαθάριση της φορολογικής δήλωσης που θα υποβάλουν την άνοιξη θα κληθούν να πληρώσουν αυξημένη προκαταβολή φόρου, που θα ανεβάσει σημαντικά τη συνολική φορολογική τους επιβάρυνση. Συγκεκριμένα η προκαταβολή φόρου εισοδήματος αυξήθηκε για τα εισοδήματα του 2015 (φορολογικές δηλώσεις 2016) από 55% σε 75%, ενώ για τα εισοδήματα του 2016 (δηλώσεις 2017) εκτοξεύεται στο 100%. Από την αύξηση της προκαταβολής φόρου προβλέπονται να εισπραχθούν επιπλέον 80,5 εκατ. ευρώ.

Αγρότες: Μετά τον διπλασιασμό της προκαταβολής φόρου από 27,5% σε 55%, και μάλιστα αναδρομικά από τα εισοδήματα του 2014 που πληρώνουν τώρα με τα νέα εκκαθαριστικά σημειώματα, οι αγρότες βρίσκονται αντιμέτωποι με την αύξηση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στο αγροτικό πετρέλαιο. Εντός του Οκτωβρίου ο φόρος του πετρελαίου κίνησης που χρησιμοποιούν οι αγρότες αυξάνεται από τα 66 στα 200 ευρώ το χιλιόλιτρο, δηλαδή από τα 0,066 στα 0,200 ευρώ το λίτρο. Ετσι από αυτόν τον μήνα η διαφορά του ΕΦΚ που θα επιστρέφεται στους αγρότες θα μειωθεί από τα 0,264 στα 0,130 ευρώ το λίτρο (0,330 ευρώ - 0,200 ευρώ = 0,130 ευρώ).

Τον Οκτώβριο του 2016 καταργείται πλήρως η επιστροφή του ΕΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο. Οι φορο-επιβαρύνσεις για τους αγρότες δεν σταματούν στη σταδιακή κατάργηση της επιστροφής φόρου στο πετρέλαιο, αλλά συνεχίζονται στα εισοδήματά του, αφού σύμφωνα με το Μνημόνιο ο φορολογικός συντελεστής θα αυξηθεί στο 20% από 13% σήμερα, ενώ για τα εισοδήματα του 2017 θα αυξηθεί στο 26%.

 

Πηγή: ethnos.gr


B4-B5_728X90